Türkiye’de, 2 Nisan 2025’te kutlanan “Dünya Otizm Farkındalık Günü” münasebetiyle, Sağlık Bakanlığı sosyal medya hesaplarından önemli bilgiler paylaştı. Bu paylaşımlarda, otizm spektrum bozukluğunun nörogelişimsel bir rahatsızlık olduğuna ve her çocukta farklı belirtilerle kendini gösterebileceğine dikkat çekildi. Bu belirtiler arasında iletişimde güçlük, sosyal ilişkilerde zorluk, tekrarlayan davranışlar, rutinlere bağlılık ve duyusal uyaranlara karşı aşırı duyarlılık ya da duyarsızlık yer almakta.
Sağlık Bakanlığı, zihinsel özel gereksinimli çocuklara yönelik sunulan sağlık hizmetlerinin güçlendirilmesi gerektiğinin altını çizerek, bu bağlamda aile sağlığı merkezlerinde otizm riski taşıyan çocukların erken dönemde tespit edilmesi için Otizm Tarama ve Takip Programı’nın uygulandığını belirtti. Bu programın, 18-36 ay arası tüm çocukların otizm risk faktörleri açısından değerlendirildiğini, gerekli yönlendirmelerin yapıldığını ve takibin sağlandığını kaydetti.
“Türkiye genelinde yaygınlaştırma çalışmalarımız devam ediyor”
Paylaşımlardaki bilgilere göre, otizm riski görülen çocukların, çocuk ve ergen ruh sağlığı ve hastalıkları uzmanları tarafından en iyi şekilde değerlendirildiği ifade edilerek, çok disiplinli bir yaklaşımın önemi vurgulandı. Çok Disiplinli Çocuk ve Genç Ruh Sağlığı Merkezleri (ÇÖZGEM), çocuk ve ergen ruh sağlığı uzmanları, dil ve konuşma terapistleri, çocuk gelişimcileri, iş ve uğraşı terapistleri gibi birçok uzmanı bir araya getirerek, zihinsel özel gereksinimli çocuklar için kapsamlı sağlık hizmeti sunma amacı taşımaktadır.
Şu anda Türkiye genelinde yaygınlaştırma çalışmalarının devam ettiğini belirten bakanlık, nitelikli sağlık hizmeti sunumu için gerekli eğitimlerin de sağlandığını bildirdi. Acil sağlık hizmetleri, ruh sağlığı, ağız ve diş sağlığı gibi çeşitli disiplinlerde çalışan sağlık personeline yönelik eğitim programları düzenlendiği ifade edildi. Bu şekilde, sağlık çalışanlarının zihinsel özel gereksinimleri daha iyi tanımaları ve güncel bilimsel bilgilerle etkin hizmet sağlamaları planlanmaktadır.
“Uzaktan erişim sağladık”
Sağlık Bakanlığı ayrıca, olası afet durumlarında zihinsel özel gereksinimli çocukların ihtiyaçlarını karşılayabilmek adına önemli çalışmalar yaptıklarını da ifade etti. Afetlere hazırlık sürecinde, sağlık çalışanlarının bilgi ve donanımını artırmayı ve mobil uygulama aracılığıyla ruh sağlığı gibi uzaktan sağlık hizmetlerini kesintisiz sunmayı hedeflediklerini belirtti.
Bakanlığın geliştirdiği “Özel Çocuklar Destek Sistemi” mobil uygulaması sayesinde pandemi ve deprem dönemlerinde zihinsel özel gereksinimli çocuklara uzaktan erişim hizmeti sağlandığını vurguladı. Ruh sağlığı hizmetlerinin bu dönemde kesintisiz sürdürülmesi sağlandı ve olası afet durumları için sistemin hazırlanmış olduğu belirtildi.